CẢM NHẬN CÔN ÄẢO
Côn Äảo – vùng đất gắn liá»n vá»›i lịch sá» Việt Nam hiện đại qua hai cuốc đấu tranh kháng chiến giữ nước chống thá»±c dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược.
Côn Äảo – nÆ¡i vạch trần tá»™c ác chiến tranh cá»§a chá»§ nghÄ©a thá»±c dân và đế quốc xâm lược.
Côn Äảo – nÆ¡i khắc ghi dấu ấn ngà n Ä‘á»i vá» tinh thần bất khuất, sá»± kiên trung cá»§a ngưá»i chiến sÄ© cách mạng Việt Nam.
Côn Äảo – nÆ¡i tôi chỉ được biết đến qua những trang sách, những lá»i kể, những thước phim tư liệu. NÆ¡i mà tôi luôn ước ao được má»™t lần đặt chân đến.
Và trong những ngà y tháng 5 lịch sá» năm nay ( năm 2009 ), tôi đã được thá»a ước nguyện cá»§a mình qua chuyến tham quan há»c táºp vá» nguồn tại Côn Äảo do Äoà n trưá»ng Äại Há»c Công Nghệ Sà i Gòn tổ chức.
Bao nhiêu mong chá», bao hồi há»™p xen lẫn háo hức, sau 12h lênh đênh ngoà i biển khÆ¡i trên chuyến tà u Côn Äảo 10, cuối cùng Ä‘oà n chúng tôi cÅ©ng đã đặt chân lên đất Côn Äảo ( hay còn gá»i là đất Côn Lôn xưa ). Tôi và các bạn Ä‘i cùng, má»—i ngưá»i Ä‘á»u có những cảm nháºn ban đầu cho riêng mình. Nhưng cảm nháºn chung nhất là hòn đảo nà y tháºt hoang sÆ¡, tháºt đẹp. Vá»›i riêng mình tôi, tôi nháºn thấy nÆ¡i đây tháºt hùng vÄ© và cÅ©ng tháºt linh thiêng.
NÆ¡i đầu tiên chúng tôi đặt chân đến thăm đó là NghÄ©a Trang Liệt SÄ© Hà ng Dương. NÆ¡i tưởng niệm và ghi nhá»› công lao cá»§a hÆ¡n 20.000 ngưá»i con anh hùng cá»§a nhân dân Việt Nam đã ngã xuống vì sá»± nghiệp giải phóng dân tá»™c. Äoà n chúng tôi đã đến đặt vòng hoa tưởng nhá»› và nghiêng mình trước vong linh cá»§a hÆ¡n 20.000 ngưá»i anh hùng, liệt sÄ© ấy. Tuy rằng có rất nhiá»u phần má»™ tại đây bị khuyết danh, chưa tìm được lai lịch, nhưng vá»›i má»—i chúng tôi, những ngưá»i anh hùng ấy luôn hiện diện má»™t cái tên chung nhất “ bất tá»â€. Trong giá» phút thiêng liêng ấy, tôi thầm cầu mong cho những anh linh ấy được yên nghỉ má»™t cách thanh thản. Và có lẽ ở cõi vÄ©nh hằng kia, những ngưá»i anh hùng ấy cÅ©ng thầm mỉm cưá»i vì ước nguyện cá»§a há» là đấu tranh giải phóng dân tá»™c, giải phóng đất nước đã trở thà nh sá»± tháºt từ cách nay 34 năm.
Chúng tôi, những ngưá»i được tham dá»± lá»… viếng ấy Ä‘á»u có chung má»™t quyết tâm, má»™t lá»i hứa vá»›i há» rằng thế hệ trẻ ngà y nay quyết tâm Ä‘em hết công sức mình, góp phần xứng đáng và o sá»± nghiệp xây dá»±ng và bảo vệ Tổ Quốc Việt Nam Xã Há»™i Chá»§ NghÄ©a. ÄÆ°a đất nước Việt Nam Ä‘i lên, để xứng đáng vá»›i sá»± hy sinh xương máu cá»§a các thế hệ cha anh Ä‘i trước già nh độc láºp cho dân tá»™c Việt Nam. Sau đó, má»—i chúng tôi chia nhau từng nén nhang cho những phần má»™ cá»§a những ngưá»i chiến sÄ© kiên trung. Nghiêng mình trước những tấm gương liệt sÄ© kiên trung, anh hùng bất khuất tiêu biểu đã từng bị địch giết tại đây như cố Tổng Bà Thư Lê Hồng Phong, nhà yêu nước Nguyá»…n An Ninh, Liệt sÄ© – Anh hùng Lá»±c lượng vÅ© trang nhân dân Võ Thị Sáu… ÄÆ°á»£c nghe những câu chuyện kể vá» khà tiết cá»§a những ngưá»i anh hùng ấy, má»—i chúng tôi Ä‘á»u khâm phục há», há» hy sinh vì tổ quốc khi còn rất trẻ, nhưng há» không phà hoà i tuổi xuân cá»§a mình vì đã là m những việc có Ãch cho đất nước cho dân tá»™c. Tất cả những thá»i khắc ấy tháºt thiêng liêng và xúc động, giúp chúng tôi được lắng lòng mình lại, suy nghÄ© vá» chÃnh bản than mình, phải sống sao cho tháºt xứng đáng là má»™t ngưá»i con cá»§a dân tá»™c Việt Nam anh hùng. Lấy tấm gương cá»§a các thế hệ cha anh Ä‘i trước là m ánh sáng soi lối cho chúng tôi bước Ä‘i hôm nay.
Trong những ngà y lưu lại tại Côn Äảo, chúng tôi đã được Ä‘i tham quan lại những di tÃch lịch sá» như cầu tà u 914, cầu Ma Thiên Lãnh, hệ thống nhà tù do Pháp , Mỹ xây dá»±ng… cÅ©ng như được nghe kể vá» những hình thức tra tấn dã man mà bá»n xâm lược thá»±c dân và đế quốc áp dụng để đà n áp tinh thần, sÄ© khà cá»§a ngưá»i chiến sÄ© cách mạng Việt Nam. Những di tÃch ấy là hiện thân cá»§a tá»™i ác chiến tranh do bá»n xâm lược dá»±ng lên nhưng trên cả đó là hiện thân cho tinh thần yêu nước nồng nà n cá»§a nhân dân Việt Nam, cho sá»± kiên trung, bất khuất cá»§a những chiến sÄ© cá»™ng sản kiên cưá»ng.
Có Ä‘i, có chứng kiến táºn mắt có lẽ bạn cÅ©ng chưa thể tin được rằng trong cuá»™c sống nà y lại có những con ngưá»i tà n bạo đến thế, có những hình thức tra tấn khá»§ng khiếp đến thế. Và có lẽ bạn lại cà ng không thể tin rằng sức chịu đựng cá»§a con ngưá»i lại lá»›n như thế, ý chỉ cá»§a ngưá»i chiến sÄ© cách mạng kiên định đến váºy. Nhưng đó lại là má»™t sá»± tháºt. Sá»± tháºt cá»§a lịch sá», sá»± tháºt vá» má»™t dân tá»™c anh hùng, vá» má»™t đất nước kiên cưá»ng và những con ngưá»i vÄ© đại. Chỉ có thể dùng hai từ “phi thưá»ng†để nói lên sức chịu đựng và ý chà mãnh liệt cá»§a ngưá»i chiến sÄ© cách mạng Việt Nam.
Và có má»™t Ä‘iá»u may mắn, trong Ä‘oà n cá»§a chúng tôi có má»™t nhân chứng sống cá»§a lịch sá», ngưá»i cá»±u tù chÃnh trị Côn Äảo năm xưa, đó là Tiến sÄ© Trần Hồi Sinh – hiệu phó trưá»ng Äại Há»c Công Nghệ Sà i Gòn. Äi cÅ©ng thầy là má»™t Ä‘iá»u may mắn, được nghe thầy kể chuyện lịch sá», lắng nghe những câu chuyện vá» những cuá»™c đấu tranh kiên cưá»ng bất khuất cá»§a những ngưá»i tù chÃnh trị thá»i ấy là má»™t niá»m vinh dá»± và tá»± hà o lá»›n lao. Không bà i há»c nà o hay, hấp dẫn và sinh động bằng những câu chuyện thầy kể, không hình ảnh nà o chân thá»±c hÆ¡n chÃnh con ngưá»i thầy. Tôi thầm cảm Æ¡n thầy vì thầy đã Ä‘i cùng chúng tôi, tình nguyện là “hướng dẫn viên†cho chúng tôi, mang đến cho chúng tôi những bà i há»c lịch sá» thú vị, bổ Ãch vá» sá»± anh hùng cá»§a ngưá»i chiến sÄ© cách mạng Việt Nam.
Cà ng tìm hiểu vá» những địa danh lịch sá» cá»§a Côn Äảo, tôi và các bạn trong Ä‘oà n cà ng thêm khâm phục ý chà kiên cưá»ng bất khuất cá»§a những thế hệ cha anh Ä‘i trước, cà ng hun đúc thêm cho má»—i chúng tôi lòng yêu nước, cà ng tá»± hà o hÆ¡n vì được là ngưá»i con cá»§a tổ quốc Việt Nam anh hùng.
Chuyến Ä‘i tuy đã kết thúc, vẫn còn đó những hoà i niệm, tiếc nuối. Nhưng vá»›i má»—i thà nh viên trong Ä‘oà n đó chắc chắn là những ká»· niệm không bao giá» quên. Rồi đây tôi sẽ tá»± hà o vì mình đã từng được đến thăm Côn Äảo, tá»± hà o được nghe kể chuyện “tù†từ chÃnh những ngưá»i cá»±u tù chÃnh trị, và tôi sẽ lại Ä‘em những câu chuyện ấy kể lại cho bạn bè mình nghe, để há» hiểu thêm vá» lịch sá» hai cuá»™c đấu tranh cá»§a Việt Nam, để há» và tôi hun đúc thêm lòng yêu nước cÅ©ng như là động lá»±c để má»—i chúng tôi được chỉnh sá»a lại mình, sống sao cho xứng đáng vá»›i bản thân, gia đình và xã há»™i, góp phần xây dá»±ng tổ quốc Việt Nam Xã Há»™i Chá»§ NghÄ©a già u mạnh và văn minh.
Cám ởn Ban Giám Hiệu và Äoà n trưá»ng Äại Há»c Công Nghệ Sà i Gòn đã tạo Ä‘iá»u kiện cho chúng tôi có má»™t chuyến há»c táºp vá» nguồn đầy ý nghÄ©a và thú vị. Mong sao, sẽ còn nhiá»u những chuyến tham quan há»c táºp vá» nguồn như thế, để má»—i bạn Ä‘oà n viên, thanh niên , sinh viên cá»§a trưá»ng Äại Há»c Công Nghệ Sà i Gòn có dịp há»c táºp vá» truyá»n thống hà o hùng cá»§a thế hệ cha anh Ä‘i trước, hun đúc lòng yêu nước và quyết tâm phấn đấu vươn lên trong há»c táºp và cuá»™c sống. Những chuyến Ä‘i ý nghÄ©a như thế có lẽ là cách há»c lịch sá» tốt nhất cho má»—i bạn trẻ.Â
NGUYỄN NGỌC LINH – QT 08.4
Â
Â
Äêm và rạng sáng 10-05-2009.
Tôi ngồi đây ghi lại những dòng chữ trong không gian tháºt đặc biệt và linh thiêng, má»™t nÆ¡i mà ngưá»i chết nhiá»u hÆ¡n ngưá»i sống vá»›i 20.000 ngưá»i chết (trong thá»i gian 113 năm) và chỉ có khoảng 6200 ngưá»i Ä‘ang sinh sống(tÃnh cho đến năm 2008), như thế ngưá»i cõi âm nhiá»u hÆ¡n cõi dương rồi, chắc hẳn bạn đã nháºn ra đó là nÆ¡i nà o rồi nhỉ, vâng đó chÃnh là Côn Äảo, nÆ¡i được mệnh danh là “bà n thá» cá»§a tổ quốc†như lá»i cá»§a vị thuyá»n trưởng tà u Côn Äảo 10 đã nói.
Tôi lên xe từ trưá»ng ÄH Công Nghệ Sà i Gòn để đến cảng Cát Lở (VÅ©ng Tà u), tôi tháºt sá»± xúc động khi chÃnh Thầy Hiệu trưởng GS. TS. Äà o Văn Lượng ra tận xe động viên và chúc cho chuyến Ä‘i cá»§a chúng tôi thà nh công tốt đẹp, đây là má»™t sá»± may mắn và vinh dá»± lá»›n cá»§a chúng tôi khi được nhà trưá»ng quan tâm tạo má»i Ä‘iá»u kiện để có chuyến Ä‘i nà y.
Chúng tôi lên tà u Côn Äảo 10 và bắt đầu trải nghiệm cảm giác lênh đênh 12 tiếng đồng hồ trên biển, đây là lần đầu tiên tôi đến Côn Äảo và tháºt thú vị khi trải nghiệm cái cảm giác lênh đênh trên sóng biển bao la, và đẹp hÆ¡n khi chúng tôi khởi hà nh đúng đêm 14 ÂL cho nên tôi tháºt may mắn khi cảm nháºn được vẻ đẹp cá»§a ánh trăng dát bạc xuống mặt biển trong má»™t đêm trăng thanh gió mát... như bao thi sỹ đã từng ca ngợi.
Sáng ngà y 09-05-2009 chúng đặt chân đến Côn Äảo và nÆ¡i đầu tiên chúng tôi đến là nghÄ©a trang Hà ng Dương vá»›i hà ng nấm mồ cá»§a các tù nhân Côn Äảo đã được chôn cất nÆ¡i nà y, sở dÄ© chúng tôi chá»n đến Ä‘ay trước tiên là để thể hiện lòng biết Æ¡n và kÃnh trá»ng công lao và sá»± hy sinh cá»§a các báºc tiá»n bối đã hy sinh vì độc láºp dân tá»™c cho nên chúng tôi những ngưá»i ăn quả phải nhá»› đến kẻ trồng cây.
Khi đứng trước nghÄ©a trang nà y, tôi tháºt sá»± ngưỡng má»™ những tấm gương trung kiên, sá»± hy sinh cá»§a các báºc tiá»n bối Ä‘i trước và tôi nghÄ© đến thế hệ trẻ chúng tôi, vá»›i tuổi trẻ và nhiệt huyết phải là m gì để cống hiến và xây dá»±ng đất nước VN hùng cưá»ng, để không phải xấu hổ vá»›i chÃnh mình khi đối diện vá»›i các vị tiá»n bối cÅ©ng đã cống hiến tuổi trẻ cá»§a mình cho tổ quốc... tại nghÄ©a trang Hà ng Dương nà y.
Và tôi Ä‘i thăm và thắp hương cho các vị như: Lê Hồng Phong, Nguyá»…n An Ninh. Võ Thị Sáu... và các vị khuyết danh cÅ©ng như hữu danh khác. Sau khi nghe chị hướng dẫn viên thuyết trình vá» chị Võ Thị Sáu cùng vá»›i những huyá»n thoại, truyá»n thuyết xung quanh chị, tôi tháºt sá»± ngưỡng má»™ má»™t ngưá»i con gái trẻ tuổi vá»›i ý chà can trưá»ng dÅ©ng cảm cá»§a chị_cái tên mà khi được nhắc đến thì các đấng mà y râu phải nghiêng mình ngưỡng má»™. Vá»›i những câu chuyện truyá»n miệng mang tÃnh tâm linh vá» chị cho nên không khó để hiểu nguyên nhân ngưá»i dân ở đây tôn chị như má»™t trong hai vị nữ thần há»™ mệnh cho ngưá»i dân nÆ¡i nà y (ngưá»i kia chÃnh là vợ thứ cá»§a vua Nguyá»…n Ãnh vá»›i lòng trung trinh, tiết hạnh đã là m bao ngưá»i xúc động). Và tôi khi đứng trước má»™ chị, tôi cÅ©ng đã chắp tay cầu nguyện để cầu xin sá»± phò há»™ cá»§a chị cho dù tôi không phải là ngưá»i theo chá»§ nghÄ©a duy tâm cho lắm.
Hôm sau, chúng tôi tiếp tục tham quan địa ngục trần gian vá»›i hệ thống “chuồng cá»p kiểu Phápâ€, “chuồng cá»p kiểu Mỹâ€, “chuồng bòâ€, “cầu tầu 914â€, “cầu Ma Thiên Lãnhâ€.
Tháºt tá»± hà o và vinh dá»± khi trong chuyến Ä‘i cá»§a chúng tôi có má»™t nhân chứng sống cá»§a nhà tù Côn Äảo, đó là Thầy TS. Trần Hồi Sinh PhoÌ Hiệu trưởng trưá»ng ÄH Công Nghệ Sà i Gòn, thầy đã trải qua 5 năm khổ ải nÆ¡i nà y (1968-1973) vá»›i các trại giam khác nhau. Vá»›i những câu chuyện tháºt từ lá»i kể cá»§a má»™t nhân chứng như thầy, chúng tôi những ngưá»i trẻ tuổi sống trong thá»i bình không khá»i bùi ngùi xúc động khi nghe kể vá» các gương đấu tranh can trưá»ng cá»§a các tù nhân Côn Äảo cÅ©ng như các hình thức tra tấn dã man đã từng áp dụng nÆ¡i đây,... nhưng không có cách nà o có thể đè bẹp ý chà bất khuất cá»§a há». Và tôi tá»± đặt câu há»i cho mình rằng tuôi trẻ chúng ta đã là m gì để xứng đáng vá»›i những hy sinh cá»§a các vị tiá»n bối nà y, chắc hẳn Ãt nhiá»u gì má»—i ngưá»i Ä‘á»u có cho mình má»™t câu trả lá»i khi đứng trước không gian nà y.
Và chúng tôi còn có thá»i gian chiêm ngưỡng vẻ đẹp thanh bình cá»§a Côn Äảo ngà y nay vá»›i biển xanh, gió mát, con ngưá»i hiá»n háºu và hiếu khách nÆ¡i đây, chứ không phải là không gian u ám cá»§a mấy mươi năm trước. Nhưng chúng tôi cÅ©ng không nên quên Ä‘i công lao cá»§a cha ông chúng ta đã đổ bao xương máu để có má»™t Côn Äảo thanh bình như hôm nay.
Trải qua hai ngà y tham quan tháºt ý nghÄ©a tại Côn Äảo, cúng đã đến lúc chúng tôi lên tà u để vá» lại Sà i Gòn, vá»›i cảm giác chia tay Côn Äảo tháºt nao nao lưu luyến khó tả.
Chúng tôi lên đưá»ng trở vá» mái trưá»ng ÄH Công Nghệ Sà i Gòn vá»›i má»™t tâm trạng bùi ngùi và như thể được cổ vÅ© tiếp thêm sức mạnh để đóng góp tâm, sức, trà cá»§a nhiệt huyến tuổi trẻ để xây dá»±ng đất nước Việt Nam ngà y cà ng hùng cưá»ng và là m tiếp những việc mà cha ông chúng ta chưa kịp là m…!
THAÌI MINH DÂN – VT 207.1
Â
Nhắc đến Côn Äảo ngưá»i ta nghÄ© ngay đến má»™t cụm từ “địa ngục trần gian†cùng vá»›i những nhà tù, chuồng cá»p, hầm phân bò… những cảnh tra tấn hãi hùng cùng những linh hồn còn lẫn khuất cá»§a các chiến sỹ cách mạng đã hy sinh trên mảnh đất nà y.
Trong veo là cảm giác tôi nháºn được khi vừa đặt chân xuống cảng Bến Äầm. Muôn và n tia nắng phản chiếu mặt biển trong xanh, Côn đảo nhìn như má»™t viên ngá»c giữa non nước biển trá»i.
Mặt trá»i, biển xanh và cát trắng cùng những cánh rừng nguyên sinh ngút ngà n nằm gá»n gà ng như má»™t con gấu lá»›n choãi chân trước bình yên và thanh thản vá» phÃa biển Äông khiến chúng tôi tạm quên Ä‘i mình vừa đặt chân lên mảnh đất từng là địa ngục, từng là nÆ¡i vùi chôn bao nhiêu chiến sỹ cách mạng trên những triá»n cát trắng xóa. Cảm nháºn đầu tiên cá»§a tôi vá» Côn Äảo là má»™t hòn đảo mang vẻ đẹp hoang sÆ¡. Biển xanh ngắt và những bãi cát trải dà i, trắng mịn óng ả hiện ra dá»c đưá»ng chúng tôi Ä‘i vá» Trung tâm thị trấn. Không khà trong là nh cùng vá»›i tiếng sóng biển rì rà o khiến cả Ä‘oà n Ä‘i dưá»ng như quên hết mệt má»i, thay và o đó chỉ còn thấy tiếng nói cưá»i, những bà i hát vui nhá»™nvà những lá»i khen tặng dà nh cho cảnh đẹp cá»§a hòn đảo nhá» nà y. Nhưng Côn Äảo cÅ©ng mang má»™t sá»± yên bình, tÄ©nh lặng …đến buồn tẻ. Dân số đảo khoảng hÆ¡n 5000 ngưá»i, nên không có gì phải ngạc nhiên khi bạn lang thang 15 phút má»›i gặp 1 ngưá»i dân bản địa. Biển xanh, sạch và đẹp tuy nhiên bãi tắm thì không nhiá»u do bá» biển quá nhiá»u đá. ÄÆ°á»ng phố sạch, không thấy bóng dáng cảnh sát, và hình như trên đảo chỉ có 1-2 ngả tư có đèn Ä‘á», tuy váºy ý thức cá»§a ngưá»i dân trên đảo rất cao. Äá»™i nón bảo hiểm nghiêm chỉnh mặc dù đưá»ng vắng hoe. Luôn dừng đèn đỠdù chẳng có 1 bóng cảnh sát trên đảo....Trên đảo cÅ©ng khá nhiá»u cây xanh, nhiá»u nhất có lẽ là Bà ng. Có những con đưá»ng rợp bóng bởi những cây bà ng cổ thụ hÆ¡n 100 năm tuổi rất đẹp.
Rá»i cảng Bến Äầm, cả Ä‘oà n lên xe Ä‘i vá» Bảo TaÌ€ng Côn Äảo để dá»±ng lá»u, trại để chuẩn bị cho hai ngà y vá» nguồn ở Côn Äảo.
Cả Ä‘oà n háo hức bắt đầu cuá»™c “hà nh trình†quay lại vá»›i lịch sá» cách đây mấy chục năm. Äiểm dừng chân đầu tiên cá»§a chúng tôi là NghÄ©a trang Hà ng Dương, nÆ¡i yên nghỉ cá»§a hÆ¡n hai mươi ngà n tù nhân đã nằm xuống nÆ¡i nà y. Những hà ng phi lao vi vu trong gió chiá»u thoảng mùi hương trầm nghi ngút như Ä‘ang ca lên bà i ca tưởng nhá»› linh hồn những ngưá»i đã ngã xuống trên mảnh đất nà y. Chiến tranh đã qua Ä‘i. Nhưng cảm giác xót xa vẫn còn hiện rõ trên gương mặt cá»§a má»—i ngưá»i khi đến viếng hương hồn cá»§a các cô, các chú, các anh tại nghÄ©a trang Hà ng Dương. Không xót xa sao được khi đã có hÆ¡n 20 vạn ngưá»i mãi mãi nằm xuống tại mảnh đất nà y, váºy mà đến nay, dù đã rất ná»— lá»±c tìm kiếm, nhưng Hà ng Dương chỉ má»›i quy tụ được hÆ¡n 1900 phần má»™ cá»§a các cô, các chú, các anh mà trong đó quá ná»a là những phần má»™ liệt sÄ© vô danh. Ngoà i ra cÅ©ng đã có bao ngưá»i vùi thân dưới mặt đất nà y không có bia má»™, không tên, không tuổi. Chúng tôi cÅ©ng đến ngôi má»™ cá»§a cụ Nguyá»…n An Ninh, Lê Hồng Phong và các chiến sỹ cách mạng khác. NÆ¡i chúng tôi dừng chân lâu nhất ở NghÄ©a trang là ngôi má»™ chị Võ Thị Sáu - nữ anh hùng hy sinh khi má»›i đôi mươi.
Tôi đã nghe vá» sá»± hy sinh cá»§a Chị nhiá»u, nhưng có lẽ chưa lần nà o thấy đặc biệt như lần nà y. Nhìn hình ảnh chị được tạc trên má»™t phiến đá trắng tròn, ánh mắt chị như nhìn chúng tôi trìu mến, mái tóc ngắn buông xõa không là m mất Ä‘i vẻ nghị lá»±c trên khuôn mặt chị. Thà nh kÃnh dâng những nén hương thÆ¡m ngát trên má»™ chị Võ Thị Sáu, chúng tôi, không ai bảo ai, má»i ngưá»i tá»a ra thắp hương cho rất nhiá»u những ngôi má»™ xung quanh để tưởng nhá»› đến các chiến sỹ đã hy sinh cả cuá»™c Ä‘á»i mình cho Tổ quốc. Tháºt xúc động khi chúng tôi tìm thấy có những ngôi má»™ ghi tên cá»§a 5-6 đồng chÃ, Ä‘uợc biết đó là những ngôi má»™ táºp thể địch sát hại má»™t lúc và chôn các đồng chà cùng chung má»™t huyệt. Khi đứng trước má»™ Chị, chúng tôi đã cùng nhau hát vang bà i “Biết Æ¡n Chị Võ Thị Sáu†để tưởng nhá»› đến Chị.
Äịa Ä‘iểm tiếp theo chúng tôi đến là Nhà Chúa Äảo, được xây dá»±ng từ cuối thế ká»· 19. Hiện nay nÆ¡i đây là Nhà trưng bà y di tÃch lịch sá» nhà tù Côn Äảo. Những bức ảnh, những hiện váºt ở đây tái hiện lại má»™t phần sá»± áp bức, tra tấn dã man mà các chiến sÄ© cá»™ng sản phải chịu đựng trong thá»i gian bị giam cầm tại đây. Ở đó có má»™t bức có hình ảnh má»™t ngưá»i tù nhá» bé, gầy guá»™c vác tảng đá bị ngã xuống dưới là n roi cá»§a má»™t tên lÃnh ngưá»i Pháp khiến tôi nhá»› mãi. Trước khi rá»i nhà trưng bà y, chúng tôi còn được nháºn má»™t chiếc huy hiệu lưu niệm do những nhân viên ở đây tặng cho má»—i ngưá»i cùng vá»›i lá»i cảm Æ¡n và hẹn gặp lại.
Äầu giá» chiá»u…Chúng tôi đến vá»›i những địa danh lịch sá» khác như cầu tà u 914 (có 914 ngưá»i tù đã hy sinh khi vác đá xây dá»±ng cầu tà u nà y dưới sá»± hà nh hạ dã man cá»§a những tên cai ngục thá»i thá»±c dân Pháp), cầu Ma Thiên Lãnh, di tÃch Bãi sá» ngưá»i - nÆ¡i phát hiện rất nhiá»u hà i cốt cá»§a các chiến sÄ© bị địch sát hại… Ở má»—i địa Ä‘iểm đến thăm, chúng tôi cà ng có dịp được chứng kiến và hiểu rõ hÆ¡n ý nghÄ©a, giá trị cá»§a cuá»™c cách mạng giải phóng dân tá»™c và cà ng thấy được trách nhiệm cá»§a mình trong sá»± nghiệp xây dá»±ng, bảo vệ Tổ quốc cÅ©ng như trong cuá»™c sống ngà y hôm nay.
Chúng tôi được Ä‘i tham quan hệ thống nhà tù cá»§a thá»±c dân Pháp và Äế quốc Mỹ. khi đứng ngay trên mảnh đất nà y nghe cô hướng dẫn viên cá»§a BQL khu di tÃch giá»›i thiệu hệ thống nhà tù ở Côn Äảo, vỠâm mưu thâm độc cá»§a bá»n chúa ngục, cai tù. Vá» những cuá»™c đấu tranh đầy quáºt cưá»ng cá»§a những chiến sỹ cách mạng dưá»ng như giúp chúng tôi hiểu hÆ¡n vá» sá»± tà n bạo độc ác cá»§a kẻ thù và cà ng tá»± hà o, khâm phục ý chà bất khuất kiên cưá»ng cá»§a các thế hệ cha anh trên đất nà y. Ở bên ngoà i nhà tù, nắng vẫn chói chang, nhưng trong khu trại giam, toát lên má»™t vẻ tăm tối và âm u mà những ai yếu bóng vÃa chắc chắn không khá»i á»›n lạnh. Trong Ä‘oà n chúng tôi, ai cÅ©ng xúc động và bồi hồi khi táºn mắt được nhìn thấy nÆ¡i giam cầm các chiến sÄ© cách mạng. Những phòng giam táºp thể vá»›i cùm sắt, dây kẽm gai đến những xà lim đá ngá»™t ngạt hay “hầm xay lúaâ€, “hầm phân bò†cho những tá» tù…tất cả Ä‘á»u hằn lên những tang thương mà Äế quốc thá»±c dân đã gây ra. Äiá»u gì đã giúp các anh, các chị chịu đựng, vượt qua được? - Ngá»n lá»a tá»± do cháy trong má»—i con ngưá»i???...
Mà n đêm buông xuống…Mặt biển vá»›i ánh trăng lấp lánh như dát bạc- đó lại là má»™t đêm Trăng rằm, từng Ä‘oà n thuyá»n vá»›i soi đèn đánh cá ngoà i khÆ¡i nhìn như những ánh sao nhá» xÃu nÆ¡i chân trá»i. Chúng tôi chuẩn bị cho buổi giao lưu vá»›i các bạn Äoà n viên trên Äảo cùng các anh bên Lá»±c Lượng VÅ© Trang. Buổi giao lưu diá»…n ra cùng sá»± hoà đồng vui nhôn cá»§a các bạn bản địa, vá»›i những bà i hát trò chÆ¡i sinh hoạt táºp thể bên ánh lá»a trại. Äêm hôm đó, má»i ngưá»i rá»§Â nhau ra biển Ä‘i dạo - sau khi kết thúc buổi giao lưu- chúng tôi cứ thao thúc mãi dưá»ng như không ai muốn ngá»§ để táºn hưởng trá»n vẹn cái khoảng khắc ngá»t ngà o và êm Ä‘á»m nà y…Â
Côn Äảo ngà y nay, đã là má»™t mảnh đất thanh bình và ấm áp tình ngưá»i. Tuy váºy, vẫn không thể nà o xua tan được những ná»—i Ä‘au thương cá»§a vùng đất – má»™t thá»i được và là : địa ngục trần gian. Có táºn mắt chứng kiến những mà n tra tấn man rợ, những “chuồng bòâ€, “chuồng cá»pâ€, những mà n tra khảo “tắm nắngâ€, rải vôi bá»™t lên những tù nhân vốn đã tiá»u tụy, lở loét má»›i cảm nháºn hết được những mất mát, hy sinh cá»§a biết bao thế hệ. Trong hoà n cảnh đó, nhưng các cô, các chú “tù chÃnh trị†vẫn nhất má»±c kiên trung, và đã có nhiá»u hoat động, ná»— lá»±c nhằm biến nhà tù thà nh trưá»ng há»c, và , cÅ©ng từ đó, đã xuất hiện nhiá»u huyá»n thoại liên quan đến mảnh đất anh hùng nà y… mà đỉnh Ä‘iểm là những cuá»™c vượt ngục vỠđất liá»n bằng bè tá»± tạo. Có trải qua 16 giá» lênh đênh trên biển má»›i tháºt sá»± cảm nháºn được lòng quả cảm cá»§a các chú, các anh. Quả là 1 kỳ tÃch vượt quá sá»± tưởng tượng cá»§a nhiá»u ngưá»i.
Hai ngà y vá» nguồn nhanh chóng trôi qua, chúng tôi lưu luyến tạm biệt Côn Äảo, tạm biệt các anh hùng liệt sỹ, những di tÃch lịch sá» và cả những tán lá bà ng rợp bóng mát, mà những ká»· niệm vá» Côn Äảo cá»§a chúng tôi sẽ còn lưu lại mãi nÆ¡i đây.
Trong chuyến Ä‘i nà y tôi nghÄ© mình may mắn, may mắn được trở vá», may mắn được tìm lại và may mắn được cảm nháºn má»™t cách đầy đủ nhất và sinh động nhất trên mảnh đất các anh, các chị đã sống và chiến đấu.
Khi được đặt chân đến đây, táºn mắt nhìn thấy vẻ đẹp cá»§a núi và biển, Ä‘i thăm các di tÃch lịch sá» bi tráng thấm đầy mồ hôi và máu cá»§a ngưá»i tù thì trong lòng bá»—ng cảm thấy bùi ngùi, nghẹn ngà o quá mặc dù hà ng chục năm đã trôi qua.
Thay mặt má»i ngưá»i trong chuyến Ä‘i, em xin cảm Æ¡n Thầy! Thầy đã cho má»i ngưá»i há»c há»i thêm những bà i há»c đầy ý nghÄ©a vá» cuá»™c sống, chuyến Ä‘i dù đã kết thúc nhưng sẽ còn mãi ở má»—i ngưá»i 1 cái gì đó tháºt đáng nhá»›, đáng khắc ghi! khó mà quên Ä‘i được.Â
Â
HOAÌ€NG THIÌ£ YÊÌN – VT 207.2Â
Thá»i gian Ä‘i lần sau có thể dà i hÆ¡n vì khi Ä‘i như thế chỉ có hai ngà y thôi nên các bạn sinh viên vẫn chưa có đủ thá»i gian để Ä‘i được nhiá»u chổ khác ngoà i khung viên xung quanh chổ ở.
Côn Äảo là má»™t nÆ¡i rất đẹp vá»›i núi non cao sừng sá»ng xanh biết. Có má»™t con đưá»ng trãi dà i vá»›i má»™t bên là những vách đá dá»±ng đứng còn bên kia là bãi biển xanh trong, chúng ta lúc đó như Ä‘ang đứng giữa hai thế giá»›i má»™t bên là rừng núi hoang sÆ¡, hùng vÄ©, má»™t bên là sá»± bát ngát bao la cá»§a biển cả. Xen và o đó là thêm sá»± tò mò thÃch khám phá những hòn đảo nhá» xung quanh khi nhìn thấy dá»c suốt bãi biển. Ở Côn Äảo thì dân cư tương đối Ãt chá»§ yếu táºp trung ở trung tâm huyện mà thôi nên chúng ta cảm thấy rất thoải mái khi Ä‘i du lịch cÅ©ng như tham quan. Äặt biệt là ở Côn Äảo có má»™t hệ thống nhà tù kiên cố và vững chắc. Chúng tôi được Ä‘i viếng thăm má»™ cá»§a các anh hùng và chiến sÄ© đã phải hy sinh tại nÆ¡i nà y. Khi chúng ta tá»›i đó chúng ta má»›i cà ng hiểu rõ thêm cho sá»± hy sinh anh dÅ©ng và sá»± dÅ©ng cảm biết bao cá»§a các anh hùng Ä‘i trước. Há» thà hy sinh tất cả chứ không chịu khai báo bất kỳ Ä‘iá»u gì dù bị tra tấn dã man và nguy hại đến sinh mạng cÅ©ng vẫn giữ vững khà tiết cá»§a ngưá»i Cá»™ng sản, cá»§a má»™t ngưá»i công dân yêu nước. Cuá»™c sống cá»§a những ngưá»i tù cá»±c kỳ gian khổ và lúc nà o cÅ©ng chịu sá»± đà n áp dã man, có những tráºn dịch bệnh cức kỳ khốc liệt, khiến những ngưá»i tù ở đây chết hà ng loạt nhưng má»—i khi có những Ä‘oà n tham quan cá»§a Pháp hay Mỹ tá»›i xem thì bá»n chúng lại thay đổi cách đối xá» và đưa bá»™ mặt dã tạo ra. Äó là những công trình phúc lợi như bệnh viện, công viên, nhà thá»,… mà chúng nói là những thứ đó đượ dá»±ng lên đẻ phục vụ cho tù binh. Nhưng có bao giỠđâu, chúng bắt tù binh dá»±ng lên, nhưng có bao giỠđược sá» dụng chỉ là má»™t Ãt, suốt ngà y tù nhân không ở trong phòng giam thì là ở mỠđá hay phải Ä‘ang xây dá»±ng má»™t công trình gì đó. Như Cụ Phan Châu Trinh có bà i thÆ¡ “Äáºp đá ở Côn Lôn†đã nói lên phần nà o cuá»™c sống cá»§a ngưá»i tù lúc đó.
Bên cạnh đó chúng bắt ngưá»i tù phải lao động khổ sai cá»±c kỳ tà n nhẫn. Chúng bắt ngưá»i tù vác những tản đá từ trên núi xuống phải Ä‘i bốn năm km má»›i tá»›i chổ là m việc mà không có thiết bị nà o phụ trợ toà n bá»™ chỉ bằng sức ngưá»i. Có những công trình như Cầu Tà u 914, tất cả bốn trại Thá»i Pháp, 8 trại thá»i Mỹ nữa, bỠđê cung quanh khu biệt thá»± cá»§a tên chúa Äảo, Cầu Ma Thiên Lãnh,… má»—i công trình như thế thì hy sinh không dưới và i trăm ngưá»i, đặt biệt Cầu Ma Thiên Lãnh Ä‘ang còn trong dở dang vì trong quá trình xây dá»±ng chết rất nhiá»u và lúc được quân giải phóng ra cứu. Bây giá» công trình vẫn còn được giữ nguyên hiện trạng vá»›i những tản đá cá»±c lá»›n mà phải cần và i chục ngưá»i khiên váºy mà chúng chỉ cho và i ngưá»i tù là m thôi. Tháºt là dã man và độc ác.
Ngoà i việc lao động khổ sai chúng còn tra tấn dã man những ngưá»i tù chÃnh trị đặt biệt là những ngưá»i Cá»™ng Sản. Chúng tra khảo ngưá»i tù vá»›i những tráºn đòn cá»±c kỳ dã man khiến há» dở sống dở chết, sau đó xiá»ng chân há» và o những cây sắt lá»›n không thể cỠđộng nhiá»u được. Cứ và i ngà y lại kéo ra tra khảo rồi lại nhốt tiếp, có những ngưá»i đã ra Ä‘i và không bao giá» trở lại. Äặt biệt là hệ thống chuồng Cá»p cá»§a Pháp cÅ©ng như Mỹ là nÆ¡i tra tấn tù nhân dã man nhất. Mùa hè nóng ná»±c chúng giam 6 đến 7 ngưá»i và o má»™t phòng chừng 3 hay 4 mét vuông thôi, nhưng và o mùa đông thì chỉ nhốt má»™t ngưá»i má»™t phòng. Không những thế chúng còn tạt nước bẩn xuống, hay nước pha vối xuống khiến ngưá»i tù da lở loét và lạnh buốt nhất là và o mùa đông, có những ngưá»i chịu không nổi đã chết cóng. Ngoà i ra ngưá»i tù còn được mang Ä‘i tắm nắng giữa trá»i nắng gay gắt mà trên cÆ¡ thể không má»™t mảnh vải che thân.
Qua những bức tượng ngưá»i tù được phục chế lại giúp chúng ta có thể hình được phần nà o cách tra tấn cá»§a giặc, nhìn những bức tượng đó khiến chúng ta không thể không Ä‘au xót cho những ngưá»i tù, há» chỉ còn má»™t cÆ¡ thể gầy gòm, sức lá»±c không còn do đói khát cÅ©ng như vệ sinh không tốt. Nhìn tượng thôi nhưng trong lòng có biết bao cảm xúc khó tả.
Không những như thế mà chúng tôi còn được trá»±c tiếp những ngưá»i đã từng trãi qua sá»± tra tấn ở nÆ¡i đó kể lại mà cả chúng tôi lẫn những bác đó không thể cầm được nước mắt. Tôi nghÄ© rằng đây là má»™t chuyến Ä‘i không thể nà o tôi quên vì tôi đã há»c được rất nhiá»u Ä‘iá»u, hiểu được nhiá»u thứ mà trước đây còn thắc mắc, chỉ khi táºn mắt mình chứng kiến, chÃnh tai minh nghe từ những ngưá»i từng trãi thì việc há»c đó sẽ không thể nà o phai má» bao lâu. Chúng tôi cà ng lấy lòng tá»± hà o và hãnh diện vì đã được sống trong thá»i bình nà y. Chúng tôi sẽ sống tháºt sá»± xứng đáng vá»›i sá»± hy sinh mà ông cha trước đã bá» ra cho ta ngà y nay. Chúng tôi không bao giá» quên công Æ¡n cá»§a há».
Chúng tôi mong muốn rằng nhà trưá»ng sẽ tổ chức những chuyến Ä‘i như thế nữa cho tất cả các sinh viên Ä‘á»u có thể tham quan và hiểu được truyá»n thống chiến đấu anh dÅ©ng cá»§a ta ngà y trước để nâng cao lòng yêu nước trong má»—i chúng ta để có thể là m cho đất nước ta ngà y cà ng già u đẹp và anh hùng.
Â
Â
Â
NGUYỄN HỮU VINH - TH 208.1
_____________________________________________________________________________________________
Tôi đến Côn Äảo và o má»™t ngà y nắng ấm nhân chuyến Ä‘i vá» nguồn cùng trưá»ng Äại Há»c Công Nghệ SaÌ€i goÌ€n.Những váng vất do cÆ¡n say sóng khi Ä‘i tà u dưá»ng như biến mất khi hiện ra trước mắt tôi là má»™t hòn đảo xinh đẹp nhưng ẩn đằng sau những hình ảnh ấy là má»™t bá» dà y lịch sá» mà khi chưa Ä‘i hết,chưa nhìn thấy cÅ©ng như trải nghiệm hết,sẽ Ãt ai tin được đã từng có má»™t Côn Äảo như thế.
Chúng tôi cắm trại trong khuân viên Bảo TaÌ€ng Côn Äảo (sân vườn chuÌa Ä‘ảo trươÌc đây) má»›i vừa mở cá»a mà hồi xưa, đây là dinh thá»± cá»§a 113 Ä‘á»i Chúa đảo,do ở đây có rất nhiá»u cây nên chúng tôi bị muá»—i chÃch rất nhiá»u, chú muá»—i nà o chú muá»—i ấy béo Æ¡i là béo, đến ná»—i tôi đã nói đùa là phải cố gắng để tối nay có má»™t nồi cháo muá»—i ăn khuya.Nhưng khi nghÄ© đến,những gian khổ mà ngà y xưa ông cha đã trải qua ở đây,chúng tôi không còn thấy đấy là vấn đỠlá»›n nữa và rất vui l
